Муносибатхои байнишахси дар гурух

 

Гуруххо ва таснифоти онхо. Намудхои гурух:шарти ва вокеи калон ва хурд, расми ба гайри расми. Гурухи реферанти. Шакли олии инкишофи гуруххо фахмиши анъанавии гурухои хурд дар психалогия. Гайри мустаким баён кардани серхаракатии муносибатхои байнишахси дар гуруххо дарачаи баланд инкишоф. Гуруххо дарачахои гуногуни инкишоф. Гурухи дифузи (номуаян). Ассосиисия. Кооперсия. Дарачаи автоматикунонт. Коллектив. Муносибат байнихамдигарии одамон гуруххои хурд. Интихоби байнишахси. Сосесаметрия. Сарвари. Идентифакатсияи охилигурухи.Муттахиддаи гуруххо хамчун бахои яагонагии тахаюл.

Мафхумхои асосии мавзуъ:

Гурух, гурухи хурд, гурухи калон, гурухи шарти, гурухи пеференти, гурух расми, гурухт гайришарти, ассосиасия, коопператсия, колективи сосиалиетрия, сарвари. Идентификадияи дохилигурухи муттахидии гуруххо.

Муносибатхои байнишахси дар гуруххо.

Гурух ин чамъ ё иттиходи одамон аст, ки дорои хусусиятхои муайяни психологи аст.Тадкикотхо чунин хусусиятхоро муайян мекунад:

1. Хамаи аъзоён дорои максади ягонаанд.

2. Дар ичрои ин ё он кор муташакиланд.

3. Аз назари психологи ба хамдигар мувофикат мекунанд.

4. Баййни онхо хамдигарфахми вучуд дорад.

5.Максаду мароми онхо ба максаду мароми чамъият низ мувофикат менамояд.

Дар чамъият иттиходи одамоне вучуд доранд, ки онхо гуруххои зидди чамъиятиро ташкил мекунанд.Масалан: дуздон, картабозон, нашъамандон, терористон ва гайра.Инхо гуруххои зидди чамъиятиро ташкил медиханд.Гурухи ассоциативи- ин тарзи дигари номнависи онхо.Шахс дар гурух бояд мавкеъ дошта бошад.Мавкеъро дар гурух ба даст меоранд ва он ба таври тайёр дода намешавад.

Шахс бояд дар чамъият мавкеи муайян ишгол намояд, бояд он чо накш бозад.Мавкеро факат тавассути рол ба даст овардан лозим аст. Мисол: оила.Мо медонем, ки дар оила волидайн ва фарзандон вучуд доранд.Падару мода дар оила он вакт мавкеи хубе доранд, ки агар роли асоси бозида тавонанд.Агар роли падару модарро набозанд, функсия гум мешавад.Фарзандон дар он вакт дар оила мавкеъ пайдо мекунанд, ки агар роли фарзандии худро бозанд.Вале баъзан мешавал, ки падару модар бемавкеанд дар оила.Мисол: ё падару модар ва ду фарзандаш бемавкеанду писари калониашон мавкеъ дорад.Агар шахс дар гурух бо фикру кидаи аксарият хам зохиран ва хам ботинан рози бошад, уро камфорист меноманд.Агар зохиран рози бошаду ботинан мукобил, уро нонкамформист меноманд.Хам комф. ва нонкам. мусбату манфи мешавад.

Дар чамъият ду намуди гурух мавчуд аст: хурд ва калон.

Ба гурухи хурд дохил мешаванд:

1. г.ибтидои 5. гурухи расми ва гайри расми.

2. г. реалии (хакики) 6. г. диффузии.

3. г. референти 7. г. ассоциацияхо.

4. г. шарти. 8. г. корпорацияхо.

Гурухи ибтидои- грух аз ду нафар зиёдро гурух меноманд. Гурухи ибтидои- аз ду то 30-40 нафарро ташкил медихад, ва гайра. Масалан: г.кайхонаварон, г.таълими, бригада, донишчуён.Дар байни г. ибтидои муносибатхои байни шахси мавчуд аст, сарвар доданд, аз руи накша амал мекунанд.

Гурухи реали- одамони ончо мунос. реалии (хакики) доранд.

Максаду мароми онхо ягона аст.

г.референти- ин гурухи эталони (намунави ва хаёли); ба шумор меравад, яъне як гурух барои дигаре намуна мешуд ва агар чуник гурух вучуд надошта бошад, он гох г.хаёлиро офаридан мумкин аст.

Гурухи шарти –хайати он шарти вучуд дорад ва бо ичрои максадхои гурух метавонад ба якдигарро намешиносанд.

Мисол:Хайати яккачини футболбози чахон.

Агар гурух дар асоси конуну коида дастур ва низомномхои муайян, устав (. Оиннаи) ва фармон ба расмиат дароварда шавад, онро гурухи расми менамуданд.

Агар гурух аз руи шавку хавасхои умумии аъзоёни муттахид шавад, ва ба ичрошудани вазифаи максадхои он катъ ё бад, он гурухи гайри расми аст.Масалан: гурухи шахсоне, ки бо маслихати якдигар ба саёхат, мохидори ва гайра мераванд.

Г. диффузии –хусусияти парокандагиро дорад, аъзоёни он якдигарронамешиносанд, байнашон мунос, реалии вучуд надорад, иктисоди ягона надоранд, сарвару рохбарро низ надоранд. Масалан:навбат дар назди дукони газета, дукони нон, мусофирони дохили наклиёт ва гайра.

Зинахои тараккиёти гурух.

Гурухи ташаккул меёбад ва зинаи баланди онро коллектив ташкил медихад. Психалогияи хозира чунин зинахои тараккиёти гурухоро муайян намудааст.

1.Конгломерси

2.Кооперация

3. Коллектив

1.3 Конгломерат- дар ин Зина одамон холо пароканда мебошанд ва барои муттахид шудани он сарвар ё рохбар зарур мебошад.Масалан: донише к:I.

Дар ин зина чунин микрогуруххо ба вучуд меоянд:

1. Микрогуруххои созгор 12 3 нафар, яъне рохбар созиш кардан мегирад.

2. Микрогурухи миёнахолон (2-3 н), яъне одамони камшаванда, од. дудила.

3. Микрог. ноаёнхо 12-3) н, яъне дар ин зина онхо дар назари одам наметобанд.Онхо пинхонкорона амал мекунанд.

4. Дусторони рохбар-яъне аз байни аъзоёнаш 1-2-3 нафарро интихоб мекунанд.

5. Г дусторони рохбар – яъне онхор зери танкид меноманд.

6. Тамаллуккор (падхалим) ин хама 1-2 кас шуданаш.

7. микрог, вайронкорон не, ки халал мерасонанд мумкин.

Рохбар бояд ба талаби гузаштаи худ, худаш риоя кунад. Баъди мунтаззам риоянамоии талаби худ як микрогурухе пайдо мешавад, ки мохияти талаби рохбарро нисбат ба дигарон пештар дарк мекунад. Ин пинеонаи аввалин муттахидшавии одамон аст. Бо хамин гурух ба З, коонерасия мегузарад. Рохбар ба фаъолон такя карда дар байни микрогуруххои дигар ташвикот мебарад. Пеш аз хама ба гурухи инхо фаъолан ва вайроколон мегузаранд. Дар охири з кооператсия туфайли таргиботи фаъолон микрог-хо ба тарафи фаъолон мегузаранд ба чузъ вайронкоро.

Рохбар бояд бо вайронкорон кори муайяни психалоги барад. Нихоят хамаи аъзоён гурух мефахманд, ки талаби рохбар ин ифодкардаи талаби инхост. Хамин тавр хама мутахид мешуданд, максади ягона пайдо мекунанд, хамдигарфахм мешаванд ва ин хама аз ташаккули коллектив дарак медихад.

Ташаккули коллектив ба усулхои рохбари вобаста, аст. Се намуди рохбари мавчуд аст:

1. Намуди авторитариро дорад. Сиёсате, ки унсури демократии дошта бошад, зарур аст.

2. Намуди демократии-усли аз хама мухим ба шумора меравад. хама мухим аст.Рохбар бояд.

3 . Гузариши окилона аз усули автриба усули демократии ин аз хама мухим аст.

Рохбар бояд 4 намуди дониш дошта бошад:

1.Дониши иктисоди. 3.Дониши кибернетики.

2.Дониши хукуки. 4.Дониши психологи .

Ин чор намуди дониш ба рохбар чун обу хаво зарур аст.

Муносибатхои байнишахси

Дар адабиётхои илми мафхумхои (асоси) муносибат, каммуникасия, муошират ва гайро истифода, мебаранд. Онхо аз руй мазмунашон аз якдигар фарк мекунанд.Онхо аз руи мазмунашон аз якдигар фарк мекунанд.Муносибат гуфта-мавкеи шахсро нисбат ба чизе ё кассе ифода мекунад.Муносибат дар байни одамон руи медихад ва онро муносибатхои байни хамдигари меноманд. Муносибатхои байнихамдигари боз ду намуд дорад:

1.Муносибатхои байнишахси
2.Муносибатхои кори .

Муносибати байнишахси дар байни аъзоёни гурух ба вучуд меоянд ва онхо мухити психологии гурухро ташкил медиханд.Муносибатхои байнишахсиро меомузанд ва барои аввал психологи Америкои Джон Морено онро тадкик намудааст.У методи сойиометрияро пешниход кард.Ин метод дар асоси хусни таваччух (симпатия) ва хисси бадбини (антипатия) ба вучуд меояд.

Барои гузаронидани методи социометрия аввал гурухро тайёр кардан даркор аст.Ва онхоро дар синфхонаи лабаратори аз як дигар чудо-чудо шинондан зарур аст.Баъд аз ин бо суоле мурочиат карда мешавад, ки мазмуни муносибати байнишахсиро дошта бошад.Масалан: Шумо имруз рузи таваллуд доред, барои оро додани дастархони имшаба аз гурухатон кихоро (2 ё з н) интихобмекунед.Дар назди хар як змудашаванда карточкае гузошта мещшавад, ки чунин шаклро дорад.

Дар асоси карточкахо чадвалматрицаи раками 1 кашида мегшавад ва ба он маълумотхои анкета ворид карда мешаванд.

Дар чадвали якум мавкеъхои аъзоён гурух муайян карда мешавад, ки Марено чунин чунин мавкеъхоро дида мебарояд.

1. Шахсе, ки аз хама овози зиёд мегирад, уро, ситораи гурух меноманд.

2. Шахсе. ки аз ситораи камтар овоз мегирад ва аксариятро ташкил медиханд, онхоро «писандидахои гурух» меноманд.

3. Шахсе, ки аз писандида камтар овоз мегирад,уро «махдудшудаи гурух» номид.

4. Агар шахс интихоб кунаду,вале уро интихоб накунанд, у «чудошудаи гурух»аст.

5. Инчунин мавкеи радшудаи гурух аст ва он дар сурати инкори гузаронидани савол пайдо мешавад.

Дар асоси чадвали якум матрицаи дуюм сохта мешавад ва ба он факат натичаи интихоби дутарафа дохил карда мешавад ва дар хамин асос микрогуруххои синф муайян карда мешаванд.

test

Добавить комментарий